Utrata czucia w stopach, drobne ranki, które nie chcą się goić, a potem dramatyczna decyzja o amputacji – tak często wygląda scenariusz, którego można było uniknąć. Specjaliści biją na alarm: Polska wciąż znajduje się w europejskiej czołówce pod względem liczby amputacji związanych ze stopą cukrzycową.
Dlatego (17 listopada) w całym kraju ruszyła ogólnopolska akcja edukacyjno-profilaktyczna Polskiego Towarzystwa Leczenia Ran, organizowana w ramach Światowego Tygodnia Świadomości Stopy Cukrzycowej.
W ponad 60 placówkach medycznych i podologicznych rozpoczęły się bezpłatne badania stóp dla pacjentów chorujących na cukrzycę. To część międzynarodowej akcji, której celem jest zwiększanie świadomości pacjentów i lekarzy na temat powikłań cukrzycy oraz wzmocnienie profilaktyki.
– Niestety, często zamiast ratować stopę, kończy się na jej amputacji, a w wielu przypadkach można temu zapobiec, jeśli pacjent zgłosi się odpowiednio wcześnie – podkreślała w audycji Bez Skierowania Lidia Czwakiel, ekspert leczenia ran i członek Komisji Rewizyjnej PTLR.
Specjaliści zwracają uwagę, że kluczowe znaczenie ma szybka reakcja na pierwsze objawy – ból, owrzodzenia czy zmiany skórne. Zbyt wielu pacjentów ignoruje sygnały ostrzegawcze lub unika regularnych badań.
– Jesteśmy tym krajem, w którym wskaźnik amputacji kończyn z powodu cukrzycowej choroby stóp jest bardzo wysoki. Jesteśmy w czołówce europejskiej. Niestety problem ran bardzo często rozwiązujemy poprzez amputację, a można taką stopę uratować pod warunkiem, że nie będzie za późno. Pacjenci często mają proponowaną już amputację i z tego co obserwuję od półtora roku, dużo tych stóp zostało uratowanych, ale też niestety – jeżeli pacjent zgłosił się zbyt późno- amputacja jest konieczna ponieważ jest to ratowanie jego życia
Jednym z elementów profilaktyki jest także utrzymanie stabilnego poziomu glukozy we krwi. – Nie można leczyć cukrzycy cukrem. Jeśli pacjent podjada batoniki “bo spadł cukier”, to znak, że leczenie nie jest dobrze ustawione – mówi Lidia Czwakiel, apelując o rzetelną dietę i kontrolę choroby.
– Nie chciałabym pacjenci moi widzieć takiej sytuacji, że siedzicie na korytarzu, czekacie na wizytę, np. do chirurga naczyniowego i podjadacie sobie batoniki, wafelki. Ja pytam dlaczego, jaka jest dieta i słyszę 'Bo spadł mi cukier i muszę coś natychmiast zjeść słodkiego, żeby się ratować’. Ale jest jakaś przyczyna tego, to znaczy że nie ma uregulowanej diety cukrzycowej, nie ma uregulowanego dobrze leczenia. Jeżeli pacjent przy stoliku nocnym ma na okrągło krówki, to jest dramat. Nie można cukrzycy leczyć cukrem!
Tymczasem cukrzyca dotyka już ponad 3 miliony Polaków, a drugie tyle może chorować, nie wiedząc o tym. Część pacjentów dowiaduje się o chorobie dopiero wtedy, gdy pojawiają się poważne powikłania: problemy ze wzrokiem, nerkami czy właśnie stopa cukrzycowa.
Dlatego w ramach Światowego Tygodnia Świadomości Stopy Cukrzycowej organizowane są bezpłatne badania profilaktyczne, podczas których specjaliści oceniają czucie w stopach (pod kątem neuropatii) oraz przepływ krwi w kończynach. Proste, bezbolesne testy pozwalają wykryć zagrożenia, zanim pojawią się groźne zmiany.
W Małopolsce do kampanii dołączyło 9 placówek, m.in. w Tarnowie, Bochni oraz na terenie gminy Skrzyszów. Zapisy przyjmowane są telefonicznie bezpośrednio w wybranych ośrodkach. Pełna lista miejsc w całym kraju dostępna jest na stronie Polskiego Towarzystwa Leczenia Ran.
Lista dostępna jest na stronie PTLR:
